Spring naar inhoud

Hoe maken we kennis over inclusieve ID-wallets bruikbaar voor verschillende organisaties en sectoren?

Context van de opdracht

De overheid digitaliseert in hoog tempo. Met een ID-wallet kunnen inwoners gegevens zoals hun inkomen, diploma’s en adres veilig en selectief delen. Dat betekent minder administratieve lasten, meer regie voor inwoners en efficiëntere, proactieve dienstverlening. Maar die belofte komt alleen uit als de ID-wallet veilig, begrijpelijk en inclusief is. In de praktijk digitaliseren we sneller dan mensen kunnen meekomen. Complexe systemen, beperkte digitale vaardigheden en administratieve druk versterken elkaar, met uitsluiting als gevolg. Digitale inclusie is daarom een voorwaarde voor succesvolle digitale overheidsdienstverlening. 

De leerwerkplaats Inclusieve ID-wallets 

De Hanze heeft sinds september 2026 een leerwerkplaats waar studenten met praktijkpartners werken aan de ontwikkeling van inclusieve ID-wallets. In deze leerwerkplaats kijken we vanuit het perspectief van digitale inclusie naar de ontwikkeling van de ID-wallet. We onderscheiden praktijkvraagstukken langs drie pijlers, elk met een algemene onderzoeksvraag: 

  • Pijler 1: Organisatie & implementatie – Hoe kan de ID-wallet organisatorisch en strategisch succesvol worden ingevoerd binnen overheid en mkb? 
  • Pijler 2: Gebruiker & interfaces – Hoe moet de ID-wallet worden ontworpen zodat deze door zoveel mogelijk inwoners zelfstandig kan worden gebruikt voor overheidsdienstverlening? 
  • Pijler 3: Adoptie & ondersteuning – Wat is nodig om vertrouwen, acceptatie en daadwerkelijk gebruik van de ID-wallet te stimuleren bij inwoners? 

In de leerwerkplaats werken we aan concrete use cases, zoals het inkomensdomein en de aanvraag van de energietoeslag. Regelingen voor inkomensondersteuning worden vaak minder gebruikt dan bedoeld, mede door een ingewikkeld (digitaal) aanvraagproces. We onderzoeken hoe een ID-wallet zulke aanvragen eenvoudiger en inclusiever kan maken. 

In de leerwerkplaats werken we samen met Het Normo, de gemeenten Groningen en Nijmegen, ICTU, Rabobank en Ver.iD. De gemeente Nijmegen is landelijk een voorloper in het gebruik van ID-wallets. Inwoners kunnen daar al een ID-wallet gebruiken voor digitale overheidsdienstverlening. In de proeftuin ID-wallet werkt Nijmegen samen met verschillende partijen aan uiteenlopende pilots. Zo doet de gemeente praktijkervaring op die direct bruikbaar is voor de leerwerkplaats. Zie: www.id-wallets.nl. 

Opdracht

Binnen pijler 1: Organisatie & implementatie onderzoeken we hoe ID-wallets succesvol kunnen worden ingevoerd en toegepast binnen verschillende organisaties. Een belangrijk onderdeel daarvan is het delen en benutten van kennis en praktijkervaringen. 

In semester 1 wordt voor de gemeente Groningen een kennisbank ontwikkeld met daarin geleerde lessen over inclusieve ID-wallets. Maar de uitdagingen rondom ID-wallets spelen niet alleen bij gemeenten. Ook andere overheden, non-profitorganisaties en bedrijven krijgen te maken met de mogelijkheden en gevolgen van deze nieuwe technologie. 

Maar hoe zorgen we ervoor dat de kennisbank ook voor deze organisaties relevant en bruikbaar wordt? Welke informatie hebben verschillende organisaties nodig en hoe kunnen zij deze kennis gemakkelijk vinden en toepassen? 

De centrale vraag is (1.4a): 

Hoe kan de bestaande kennisbank over inclusieve ID-wallets worden doorontwikkeld tot een toegankelijke, gebruiksvriendelijke en schaalbare kennisomgeving die aansluit bij de behoeften van verschillende organisaties en sectoren? 

Als student HBO-ICT onderzoek je hoe de bestaande kennisbank technisch en functioneel kan worden doorontwikkeld. Je brengt in kaart welke informatie verschillende doelgroepen nodig hebben en hoe de kennisbank daarop kan aansluiten. Daarbij kijk je bijvoorbeeld naar de informatiearchitectuur, gebruiksvriendelijkheid, vindbaarheid van informatie, zoekfunctionaliteiten en mogelijkheden om de kennisbank schaalbaar en toekomstbestendig te maken. 

Algemene informatie
Eindproduct Onderzoeksrapport + prototype/voorstel doorontwikkeling kennisbank
Standplaats Digital Society Hub, Hanze
Betrokken partijen Associate lectoraat Digitale Geletterdheid en Inclusie

Digital Society Hub

Het Normo, gemeenten Groningen en Nijmegen, ICTU, Rabobank, Ver.iD
Contact Arnout Ponsioen (associate lectoraat Digitale Geletterdheid en Inclusie): a.ponsioen@pl.hanze.nl of Bjarne van der Laan (Projectleider Digital Society Hub): b.k.van.der.laan@pl.hanze.nl
Begeleiding Harro Leupen, Matthijs Smit

Arnout Ponsioen, Madelon van Oostrom
Bijzonderheden Studenten van verschillende opleidingen werken aan uiteenlopende praktijkvragen binnen alle drie de pijlers van de leerwerkplaats Inclusieve ID-wallets. Alle studenten en vertegenwoordigers van betrokken organisaties maken deel uit van een grotere learning community. Deze komt periodiek bijeen voor kennisdeling en inspiratie, zowel tijdens de uitvoering van het onderzoek als bij de eindpresentaties. Deelname aan deze bijeenkomsten is verplicht.

Solliciteren op vacature DSH

Ben je geïnteresseerd in deze vacature en wil je direct solliciteren? Vul dan het formulier hieronder in: